Τι είναι εμπορικό σήμα κατά τον Ν. 4679/2020

Τι είναι εμπορικό σήμα κατά τον Ν. 4679/2020

Σύμφωνα με το άρθρο 2 παρ. 1 του Ν. 4679/2020:

«Το εθνικό σήμα μπορεί να αποτελείται από οποιαδήποτε σημεία, ιδίως από λέξεις, συμπεριλαμβανομένου του ονόματος προσώπων, ή από σχέδια, γράμματα, αριθμούς, χρώματα, το σχήμα του προϊόντος ή τη συσκευασία του προϊόντος, ή από ήχους, υπό την προϋπόθεση ότι τα σημεία αυτά:

α) είναι ικανά να διακρίνουν τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες μιας επιχείρησης από τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες άλλων επιχειρήσεων και

β) μπορούν να αναπαρίστανται στο μητρώο, κατά τρόπο που επιτρέπει στις αρμόδιες αρχές και στο κοινό να προσδιορίζουν με σαφήνεια και ακρίβεια το αντικείμενο της προστασίας που παρέχεται στο δικαιούχο του.»

Στην καθημερινή εμπορική δραστηριότητα, το σήμα είναι ουσιαστικά το στοιχείο με το οποίο το κοινό αναγνωρίζει και ξεχωρίζει μία επιχείρηση, ένα προϊόν ή μία υπηρεσία από τα αντίστοιχα άλλων επιχειρήσεων. Μπορεί να είναι η ονομασία με την οποία ένα προϊόν γίνεται γνωστό στην αγορά, ένα χαρακτηριστικό λογότυπο ή ακόμη και ένα διαφορετικό σημείο που έχει συνδεθεί με συγκεκριμένη εμπορική προέλευση.

Ο νόμος, μάλιστα, δεν περιορίζει το σήμα στη συνηθισμένη εικόνα ενός ονόματος συνοδευόμενου από ένα λογότυπο. Ως σήμα μπορούν να χρησιμοποιηθούν λέξεις, ονόματα προσώπων, σχέδια, γράμματα, αριθμοί και χρώματα, αλλά και το ιδιαίτερο σχήμα ή η συσκευασία ενός προϊόντος ή ακόμη και ένας ήχος. Η μορφή του σημείου δεν είναι από μόνη της καθοριστική. Εκείνο που ενδιαφέρει είναι εάν μπορεί πράγματι να επιτελέσει τη λειτουργία για την οποία προορίζεται. Και αυτή η λειτουργία είναι πρωτίστως διακριτική. Ένα σημείο πρέπει να δίνει τη δυνατότητα στον καταναλωτή να αντιλαμβάνεται ότι τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες που φέρουν το συγκεκριμένο σήμα διακρίνονται από εκείνα άλλων επιχειρήσεων. Για τον λόγο αυτό, η δυνατότητα ενός σημείου να λειτουργήσει ως εμπορική ταυτότητα βρίσκεται στον πυρήνα της προστασίας που παρέχει το δίκαιο των σημάτων.

Υπάρχει όμως και μία δεύτερη προϋπόθεση: πρέπει να είναι δυνατό να προσδιοριστεί με σαφήνεια τι ακριβώς προστατεύεται. Το σημείο πρέπει να μπορεί να αναπαρασταθεί στο Μητρώο κατά τέτοιο τρόπο ώστε τόσο οι αρμόδιες αρχές όσο και το κοινό να γνωρίζουν με ακρίβεια το αντικείμενο του αποκλειστικού δικαιώματος. Η απαίτηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία στις σύγχρονες μορφές σημάτων, οι οποίες δεν περιορίζονται αποκλειστικά σε λέξεις και εικόνες.

Έτσι, μια επιχείρηση μπορεί να επιδιώξει την προστασία όχι μόνο ενός λεκτικού ή απεικονιστικού σήματος, αλλά, εφόσον πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις, και διαφορετικών μορφών εμπορικής ταυτότητας. Το σήμα μπορεί με αυτόν τον τρόπο να συνδεθεί στενά με την εικόνα που έχει δημιουργήσει η επιχείρηση στην αγορά και με τον τρόπο με τον οποίο τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες της γίνονται αντιληπτά από το καταναλωτικό κοινό.

Βέβαια, μόνο το γεγονός ότι ένα σημείο εμπίπτει γενικά στις μορφές που μπορούν να αποτελέσουν σήμα δεν συνεπάγεται ότι θα γίνει δεκτό προς καταχώριση. Η δυνατότητα καταχώρισης κρίνεται με βάση και τις υπόλοιπες προϋποθέσεις του Ν. 4679/2020, μεταξύ άλλων ως προς τον διακριτικό χαρακτήρα του σημείου και την ύπαρξη τυχόν λόγων που εμποδίζουν την καταχώρισή του.

Το σήμα δεν είναι, επομένως, απλώς ένα όνομα ή ένα γραφιστικό στοιχείο. Αποτελεί νομικά προστατευόμενο μέσο εμπορικής διάκρισης, το οποίο μπορεί να αποκτήσει ιδιαίτερη οικονομική αξία καθώς αυξάνεται η αναγνωρισιμότητα των προϊόντων ή των υπηρεσιών που διακρίνει.